← Ana sayfaya dönÖzgün metinden

Altıncı Okul
Manifestosu

Birlikte düşünmenin, farklılıklarla ortak bir dünya kurma arayışının ve tahakkümsüz karar almanın manifestosu.

Temel yaklaşım

Altıncı Okul Manifestosu

Yaşamımıza her gün eylemleri, sözleri veya düşünceleriyle yüzlerce insan girer. AltıncıOkul bu etkileşimlerle üzerimize sinmiş olanları , olup bitenleri, yeni bir dil ve bakış açısıyla değerlendirme, farklılıklarımıza rağmen birlikte görüş yetisi geliştirme, derinliklerimizin sığ kıyılarında yalnız olmadığımızın bilincine varma ve bu kıyılardan açık denizlere doğru, birlikte yelken açacağımız insanların var olduklarını algılama, tanıma sürecinin kendisidir. Kendi ruhumuzu dokuyabildiğimiz kadar, başkalarının gözünden derinliklerimize dokunabildiğimiz oranda hayata geçirmek istediklerimizi gerçekleştireceğiz.

Altıncı devingendir. Katılımcıların önsezi ve beklentileriyle şekillenir. Doğrudan iletişim gücünün farkındadır ve toplantılara düzenli katılmayı, kendimizi ve bizi anla(t)mak ve üretkenlik açısından gerekli görmektedir.

Altıncı Okul araştırıcıdır. Hem sıradan hem farklı olanla ilgilidir. Altıncı Okul dışa dönüktür, olabildiğince çok insana ulaşmayı hedeflemektedir. Her katılımcı algı-iletişim-davranış ilişkilerini sorgulama ve anlamlandırma sürecinin öznesidir.

Altıncı Okul meraklıdır. Katılımcılar, başlangıç için kişisel ilgi alanlarından yola çıkarak, bilgi, deneyim ve birikimlerini paylaşmak için bir dizi seminer (ODA-OkuDinleAnlat) başlattı.

Altıncı Okul sahipsizdir. Katılımcıları, öncesiz, sonrasız ve sahipsiz bir süreci nasıl olgunlaştıracakları konusunda güncel politik alanla kısıtlanmadan düşünmeye ve e-grupta tartışmaya devam ediyorlar.

Tüm katılımcıların Altıncı Okul’un aktif bir parçası olabilmesi amacıyla karar alma yöntemi olarak konsensus (bakınız EK) benimsenmiştir.


Manifestonun şiirsel bölümü

Bir insan doğduğunda...

Bir insan doğduğunda....
Sorgusuzca can katan; gözün görmediği, dilin söylemedikleri...

Bir insan doğduğunda...
Ekmek ve taşa, sevgi ve nefrete, aşka ve öfkeye emekledi.
Dudakları, dişleri ve çenesi dilini taşıyana dek, emeklediklerini söylemek;
söyledikçe anlamak, anladıkça anlatmak ve bir kez daha doğmak istedi.

Bir farenin içine kartal, bir şahinin içine serçe...
İnsan kendi içine doğdu, insanın içine evren doğdu.

Ve o benzersiz insan mucizeler yaratmak üzere çıktı yola otoriteye, hiyerarşiye,
hegemonyaya, iktidarlara aldırmadan, onlardan arınmak için, özgür, özerk,
diğerleriyle eş tutulmak, hayatı anlayabilmek için başladı konuşmaya,
eylemeye yabancı hissetmemek, olmamak için kendine, diğer insanlara doğaya.

Başladığında her biri bütün korkularını emanet edebildi ötekine...

Sonra zaman birinin dilinde ezgi, diğerinin fırçasında eşsiz bir renk oldu...

Bir tuğla bir avuç harç idi bekleyişlerde mayalanan, yaptıkça çoğaldı, çoğaldıkça
doğdular, öncesi sonrası olmadı hiçbir şeyin; herkes öteki ile eş tutuldu.

Ve böylece altıncı okul,
Hiçbir şeyin hiç kimsenin ve her şeyin herkesin olduğu bir dünya okulu düşünün adı oldu...

Karar alma yaklaşımımız

Altıncı Okul Karar Alma Yöntemi

Konsensus (Uzlaşma / Mutabakat)

Genel

Konsensus, karar alma süreçlerinde kolaylaştırıcı bir yöntemdir. Grubun tamamının karar alma sürecine aktif katılımını olanaklı kılmak için çeşitli yöntemler içerir. Konsensus, bir sorunun diğerleri tarafından anlaşılmamış olduğu hissine kapılmadan ya da başka rahatsızlıklar duyulmadan herkesin kabul edebileceği, tahakkümsüz ve şiddetten arınmış çözümü hedefleyen bir yöntemdir. Konsensusa giden yolda tüm muhataplar, diğerlerinin bireyselliklerini, anlayışlarındaki farklılıkları ve olası çözüm önerilerini ciddiye almalıdır. Konsensus aranan konuya yönelik içerik tartışmalarının, duygusal endişelerden öncelikli olduğu iddia edilmemelidir. Karar alma sürecinde iş birliği ve herkesin iradesiyle konsensus, çoğunluk sisteminden farklıdır. Konsensus yöntemini uygulamanın temel bir ön koşulu, grubun benzer anlayış ya da aynı hedef gibi ortak bir zemine sahip olmasıdır. Konsensus; bireylerin eşdeğer olduğunun kabulüne dayanır. Konsensus süreci mucizeler yaratmaz. Ama tahakkümsüz ve şiddetten arınmış bir toplum için vazgeçilmezdir.

Konsensusu kolaylaştıracak bazı kurallar

Aktif dinleme

Bir başkasının söylediklerini doğru biçimde anlamak için ne yanıt verebileceğini düşünmeden sadece söyleneni algılamaya çalışmak. Doğru algıladığından emin olmak. Hemen söz almayan ya da tepki vermeyen insanların da katılımını sağlamak için zaman tanımak.

Diğer kişilerin kabulü

Diğer kişiyi kabul etmek, onunla ortaklıklar aramak ve rekabetten kaçınmak.

Özsorumluluk

Kendini ortaya koyup, duyguları da belirtmek. "insanlar", "biz" ya da "başkaları" adına değil, "Ben" olarak konuşmak.

Zaman bölü kişi kuralı

Ayrılan zamanı, var olan kişi sayısına bölerek kendi konuşma zamanını ayarlamak ve tekrarlardan sakınmak.

KONSENSUS PROSEDÜRÜNÜN BASAMAKLARI

1-SORUNA AÇIKLIK GETİRİLMESİ: Tüm muhatapların aynı bilgi düzeyine ulaşmaları için sorun ve onunla ilişkili tüm olgular sunulur.

2-KARAR KONULARININ FORMÜLE EDİLMESİ: Üzerine karar verilecek konunun, çok net ve ayrıntılı biçimde belirlenmesi önemlidir.

3-TUR: Her birey, ifade edilen soruna dair görüşünü söylemelidir. Herkes, olabildiğince birinci tekil kullanarak söz alır ve herkesin eşit konuşma zamanına sahip olmasına dikkat eder. Ötekiler dinlemeye ve kendi fikirlerini söyleyecekleri zamanı doğru kullanmak için tekrarlara yer vermemeye dikkat ederler.

4-BEYİN FIRTINASI : Olası çözüm önerileri sunulur. Her şey mümkündür. Fantezi ve yaratıcılık sınırlandırılmadan her şey kaydedilir.

5-ÖNERİLERİN BAŞLIKLAR ALTINDA TOPLANMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ: Öneriler başlıklar altında toplanır. Her öneri avantajları ve dezavantajları göre değerlendirilir. Bu aşamada, önerilerin yarıştırılması değil, ortaklıkların ve kısmi ayrışmaların tespit edilmesi önemlidir.

6-KONSENSUS ÖNERİSİNİN ÜRETİLMESİ: Bu aşamada bir konsensus önerisi formüle edilir.

7-DEĞERLENDİRME TURU: Herkes konsensus önerisine dair fikrini söyler. Bir konsensusun mevcut olup olmadığına bakılır. Eğer konsensus sağlanmışsa 8. maddeden devam edilir. Eğer bir konsensusa varılamamışsa 4. maddeye geri dönülür. Bu durumda bir ara vermek ve belki de izleyen süreç için yeni bir terminoloji belirlemek önemlidir.

8-KONSENSUSUN UYGULAMAYA KONMASI: Varılan sonuç bir kez daha ifade edilir ve itiraz olup olmadığı sorulur. İtiraz varsa çözümlenmeye çalışılır. Yoksa sorumluluklar üstlenilir ve kimin, neyi, nasıl, nerede ve ne zaman yapacağı belirlenir.

9-ÇÖZÜMÜN GÖZDEN GEÇİRİLMESİ: Belirlenmiş bir zamandan sonra çözüm tekrar gözden geçirilir. "Neler gerçekleştirildi, ne gibi sorunlar ortaya çıkıyor, yeni bir eylem ve karar alma gereksinimi var mı?" soruları yanıtlanmaya çalışılır.

KONSENSUS PROSEDÜRÜNDE ROLLER

OLUŞTURUCU / KOLAYLAŞTIRICI
Tartışmanın konu içinde kalmasına ve aşağıdaki kurallara uyulmasına dikkat eder. Herkesin söz almasını ve kimsenin sözünün kesilmemesini sağlar. Çözüm önerilerini toparlamaya ve ayrıştırmaya çalışır. Kendi görüşlerini rolünden ayrı tutmalıdır.

GÖZLEMCİ
Grup içindeki atmosfere dikkat eder ve yorgunluk, hırçınlık gibi yoğun durumlar ortaya çıktığında kişilerin duygularını dikkate alarak uzlaştırıcı müdahalede bulunur.

ZAMAN AYARLAYICI
Tartışılacak konu için önceden belirlenmiş olan sürenin aşılmamasına özen gösterir ve gerekirse grubu uyarır. Belirlenen süre içinde bir çözüm bulunmasına dikkat eder.

YAZICI
Çözüm önerilerini, kararları, karar için önemli olabilecek noktaları, uygulama sorumlularını ve uygulamanın hayata geçirilmesi için belirlenen zamanı not eder.

KONSENSUS BASAMAKLARI

Aşağıdaki konsensus basamakları karar alma sürecinden önce açıklanır. Katılanlar süreci kolaylaştıran ve sürecin başarılı olmasına katkıda bulunan tavırlara dair çeşitli olanakları bilmelidirler.

BİRİNCİ SINIF KONSENSUS

"Çözüm önerisini onaylıyorum"

Herkes bu yönde tavır aldığında, koşulsuz olarak hemfikir olunmuştur, varılan çözümde herkesin ihtiyaçları dikkate alınmıştır. Çoğunlukla, sorun bir bütün değil de, parçalarıyla ele alındığı zaman bu mümkündür.

KOŞULLU KONSENSUS

"Ciddi endişelerim var ama çözüm önerisini onaylıyorum." Bu durum, varılan en uygun çözüm olmamakla birlikte, endişelerini
ifade eden kişinin karara uyması da mümkündür. Var olan endişeler gerekirse sonra gündeme gelebilir.

KENARDA DURMAK

" Kararı onaylamıyorum ama bloke etmek de istemiyorum." Burada bir kişi kendisini dışarıda tutar ama gruptan ayrılmaz.
Onaylamadığı için söz konusu eyleme katılmaz, yine de grubun üyesi olarak kalır. Ancak bu durumda da konsensus sağlanamamıştır. Çünkü belli bir süre de olsa bir kişi gruba dahil değildir.

VETO

" Bu karar benim temel görüşlerime aykırı, yaşama geçirilmemelidir." Bu durumda bir konsensus sağlanamamıştır ve karar alınamaz. Grup bloke edilmiştir. Bir birey, vetosuyla grup üzerinde büyük bir güce erişir. Bu nedenle vetoyu kullanırken dikkatli ve sorumlu davranılmalıdır.

GRUPTAN AYRILMAK

" Temel endişelerim grup tarafından kabul edilmedi. Gruptan ayrılıyorum." Herkesin onaylayabileceği bir çözüm bulunamamış ve konsensus süreci başarısız olmuştur.

Bu sayfa grubun özgün manifestosuna dayanır. Orijinal belgede bulunan tarihsel Yahoo Groups katılım adresi güncel bir iletişim kanalı olarak sunulmamıştır.